Finansal piyasalarda sonbahar aylarında beklenen, ikinci dalga kriz konusunda haberler gelmeye başladı. Borsalarda krizde kaybedilenlerin telafisini yaşadığımız bugünlerde herkesin moralini bozmak istemem, ancak altın fiyatlarının artması ve geçen hafta özellikle yabancılar tarafından yapılan altın fiyatları konusundaki spekülasyon, kaynakların borsa dışına çıkmaya başladığına işaret olabilir.

Geçen yazımda belirttiğim gibi Merkez Bankalarının faizleri aşağı çekmesinin en büyük nedeni sermayenin sanayi üretimine ve ticarete kaymasını sağlamaktı. Ancak faizlerin aşağı çekilmesi kumar masasında kaybetmiş psikolojisindeki kurumsal yatırımcıyı kaybettiklerini çabucak geri kazanabileceği yere, borsaya yöneltmişti. Krizin asıl sebebi olan kontrolsüz yatırım tekrar canlandı.

Risk yönetiminin en önemli modeli olan diversification, yani riskin dağıtılması için tasarlanmış ama zamanla toksik olarak adlandırılmış finansal enstrumanların aslında riski azaltmadığını, tam tersi arkası boş içi şişirilmiş fonlar sayesinde risk oranının artırıldığını görüyoruz. İşte kriz sırasında düşen faizleri fırsat bilip kredilenme imkanı bulan kurumsal yatırımcıların borsa endekslerini ateşlemelerinin, sonrada krizden aldıkları dersle altına yönelmelerinin sebebi de bu olsa gerek.

Bu durumu fark edip önlem alması gereken ise Merkez Bankasıdır. Merkez Bankası fiyat istikrarı sağlamak zorundadır. Enflasyon rakamlarının düşük çıkması rakamlara baktığımızda hoşumuza gidiyor olabilir ama düşük enflasyonun asıl sebebini unutmayalım. Talep daralması üretimin sonu olabilir. Merkez Bankası düşük enflasyonu fırsat bilip, ticari bankaların ve kurumsal yatırımcının ilgisini sanayiye ve ticarete çekmek durumundadır. Bunun yolu ise tahvil ve bono piyasından geçer, altın fiyatlarından değil.

Altın fiyatlarına grafikte bakacak olursak, biraz düşmesi gerekse de genel beklenti artış yönünde olacaktır.



Göz önünde bulundurmamız gereken önemli bir faktör ise altın fiyatlarına benzer haraket içinde olan petrol fiyatlarındaki artıştır. Petrol Future’larında gelecek gören yatırımcıyı uyarmak isterim. Eğer ikinci dalga kriz yalan değilse kaybınız büyük olacaktır. Unutmayın ki, petrol ithal eden şirketler de krizinden nasiplerini aldılar. En büyük petrol ithalatçısı ABD kendi para birimi olan USD’nin değer kaybına boşuna seyirci kalmıyor.

Değeri düşen USD, elinde ençok ABD tahvili ve USD olan Çin’i vuruyor. Kriz döneminde bile yüzde 8,9 büyüyebilen Çin artık güçlü USD istiyor. USD karşısında değerlenen EURO da avrupanın ihracatını olumsuz etkiliyor. Yazılanlara göre avrupalı ihracatçı EURO/USD paritesinin EURO lehine gelişmesinden dolayı yüzde 23’lük kayıplara uğramış durumda. Bu duruma Avrupa Merkez Bankası çok da seyirci kalamaz ama hala FED kadar güçlü değiller. Görünen o ki, global kriz başladığı yerde, ABD’de bitmeden Avrupa’da da bitmeyecek.


Sağlıcakla kalın;
Kafkas BARANSELİ